1217 Trinitarian Rule of Life

On 9 February 1217 in his letter Operante divine dispositionis clementia (ASV:   Reg. Vat. 9,  ff. 66r-67v, n. 256), Honorius III confirmed the Order of the Holy Trinity, which had been founded and approved during the time of Innocent III, and he gave his approval to the revised Trinitarian Rule of Life, several points of which were updated.  The entire text of the second edition of the Rule is contained in this papal letter.  The full text of the papal letter can be found in the "Repertory of Papal Documents" section of ARCHIVES of this website. 

 

In nomine sancte et individue Trinitatis.

[1] Fratres domus Ordinis Sancte Trinitatis sub obedientia prelati domus sue, qui minister vocabitur, in castitate et sine proprio vivant.

[2]  Omnes res, undecumque licite veniant, in tres partes dividantur equales;  et in quantum due partes sufficient, exequantur ex illis opera misericordie, cum sui ipsorum et eis necessario famulantium moderata sustentatione.  Tertia vero pars reservetur ad redemptionem captivorum qui sunt incarcerati pro fide Christi a paganis:  vel dato pretio rationabili pro redemptione ipsorum vel pro redemptione paganorum captivorum, ut postea rationabili commutatione et bona fide redimatur christianus pro pagano secundum merita et statum personarum.

   Cum vero pecunia data fuerit vel aliquid aliud, licet specialiter et proprie detur ad aliquid, semper de consensu illius qui dederit, tertia pars separetur et aliter non recipiatur, nisi donator per se  ipsum aut procuratorem idoneum id in usus domus expendat, exceptis terris, pratis, vineis, nemoribus, edificiis, nutrituris et huiusmodi.  Fructus enim inde exeuntes deductis expensis – scilicet, medietate remota pro expensis – in tres partes dividentur equales;  sed que  paucas vel nullas recipiunt expensas, omnes dividantur.  Cum vero panni vel calciamenta vel minuta huiusmodi, quibus necesse sit uti, que vendi vel conservari non expedit, data fuerint vel a se ipsis habuerint, non dividantur, nisi ministro domus et fratribus visum fuerit expedire;  de quibus singulis dominicis diebus, si fieri potest, in capitulo deliberetur.  Si tamen predicta, ut panni, terre, nutriture seu minuta venderentur, pretium inde conveniens in tres partes, ut supra, dividantur [sic].

[3]  Omnes ecclesie istius Ordinis intitulentur nomine Sancte Trinitatis et sint plani operis.

[4] Fratres possunt esse in una cohabitatione tres clerici et tres laici et preterea unus qui procurator sit – qui non procurator sed minister, ut dictum est, nominetur, ut:  frater .. minister domus Ordinis Sancte Trinitatis – cui fratres repromittere ac impendere obedientiam teneantur. 

[5]  Omnibus fratribus suis sicut sibimet minister fideliter amministeret [sic]. 

[6]  Vestimenta sint lanea et alba et liceat eis habere pelliceas singulis singulas et bracas quas iacentes non deponant. 

[7]  Iaceant in laneis, ita quod plumea fulcra vel culcitras, nisi in egritudine laborantes, in domibus propriis minime habeant.  Cervical vero ad sustentationem capitis permittantur habere. 

[8]  In capis fratrum imponantur signa.

[9]  Equos non ascendant nec mulos, nisi cum urgens necessitas postulaverit, sed asinos tantum, quos licitum sit emere et conducere. 

[10]  Vinum sumendum a fratribus taliter temperetur ut sobrie sumi valeat. 

[11]  Ieiunent ab idibus Septembris secunda, quarta et sexta feria et sabbato, nisi solempnis festivitas intervenerit, usque ad Pascha:  sic tamen ab Adventu usque [ad] Nativitatem dominicam et a Quinquagesima usque ad Pascha, exceptis dominicis diebus, in cibo quadragesimali ieiunent et alia similiter ieiunia que consuevit Ecclesia celebrare.  Potest tamen quandoque minister ieiunium cum discrecione relaxare propter etatem vel viam et aliam iustam causam vel facultate inspecta etiam augmentare.

[12]  Carnibus datis ab hiis qui foris sunt vel sumptis de propriis nutrituris aut etiam emptis, cum necesse fuerit, vesci liceat tantum in dominicis diebus a Pascha usque ad Adventum Domini et a Natali usque ad Septuagesimam et in Nativitate et Epyphania Domini et in Ascensione Domini et Assumptione et Purificatione Beate Marie ac in festivitate Omnium Sanctorum et in minutionibus et in infirmitatibus et in via pro magna necessitate. 

[13]  Liceat nutrituras emere et nutrire. 

   Cum vero in itinere sive peregrinatione fuerint, siquid eis datum fuerit, inde vivant et residuum in tres partes dividant.  Tamen si fuerint in via profecti ad redimendum captivos, quicquid eis datum fuerit, totum debent ponere in redemptionem captivorum preter expensas.

[14]  In civitatibus, in villis sive castellis, in quibus proprias domos habuerint, nichil omnino extra domos illas, nisi forte in domo religionis, etiam si a quovis rogentur, comedant vel bibant, nisi forte aquam in domibus honestis;  nec pernoctare presumant extra huiusmodi domos.  Numquam in tabernis vel huiusmodi locis inhonestis habitent, comodant [sic] vel bibant.  Qui autem hoc presumpserit, iuxta arbitrium ministri gravi vindicte subiaceat. 

[15]  Talis sit caritas inter fratres, clericos et laicos, ut eodem victu, vestitu, dormitorio, refectorio et eadem mensa utantur.

[16]  Infirmi seorsum dormiant et comedant, ad quorum curam habendam conversus aliquis, laicus sive clericus, deputetur qui ea, que necessaria fuerint, inquirat et ministret, sicut fuerit ministrandum.  Moneantur tamen infirmi ut lauta sive nimium sumptuosa cibaria non requirant, comoda potius et salubri moderatione contenti.

[17]  Cura hospitum et pauperum et omnium euntium et redeuntium uni de discretioribus et benignioribus fratribus iniungatur, qui audiat eos et, ut expedire viderit, caritatis solatium amministret.  Requirat tamen ab illis, quos crediderit admittendos, si eis que fratribus apponuntur velint esse contenti.  Ad lauta quidem et sumptuosa cibaria non oportet quemquam admitti.  Quecumque tamen prestanda sunt, cum ilaritate prestentur et nulli maledictum pro maledicto reddatur.  Siquis, et maxime religiosus, ad hospitandum advenerit, benigne suscipiatur et caritative iuxta posse domus illi subministretur.

   Avena tamen vel aliud in loco avene hospitibus non detur, si fuerint in civitate vel oppido vel ubi venalis inveniatur, nisi forte religiosi sint hospites vel tales qui ad manus [sic] non habeant et non emere possint.  Si autem hospites venales [sic] non invenerint et in domo qua suscepti fuerint inveniatur, congruenter eis prebeatur.

[18]  Nullus frater, laicus  vel clericus, sit, si fieri potest, sine proprio officio.  Siquis vero laborare noluerit et potuerit, locum ipsum deserere compellatur, cum Apostolus dicat:  Qui non laboret [sic], non manducet.

[19]  Silentium observant semper in ecclesia sua, semper in refectorio, semper in dormitorio.  De necessariis tamen liceat loqui in aliis locis, temporibus aptis et remissa voce, humiliter et honeste;  et extra predicta loca ubique sermo eorum sit honestus et sine scandalo.  Similiter et eorum omnis status, gestus, vita, actio et omnia alia honesta in eis repperiantur [sic]. 

[20]  Capitulum, si fieri potest, singulis dominicis diebus in singulis domibus minister cum fratribus suis teneat et de negotiis domus et domui sue [sic] fratribus datis, ut ad redemptionem captivorum tertia pars deputetur, fratres ministro et minister fratribus rationem fideliter reddant. 

[21]  Non solum fratribus sed et familie pro capacitate sua similiter singulis dominicis diebus, si fieri potest, exhortatio fiat et quid credere aut agere debeant simpliciter moneantur.

[22]  De omnibus rebus et clamoribus fratres in capitulo iudicentur.

[23]  Nullus fratrum fratrem suum in publico accuset, nisi bene possit probare.  Qui autem hoc fecerit, penam subeat quam reus subiret, si convinci potuisset, nisi minister ex causa cum eo dispensare voluerit.  Siquis scandalum vel aliquid huiusmodi fecerit, vel, quod absit, se invicem percusserint, iuxta arbitrium ministri maiori vel minori vindicte subiaceant.

   Siquis frater in fratrem peccaverit – scilicet, contra fratrem, id est eo solo sciente qui iniuriam passus est – sustineat patienter, licet sit innocens;  et cum quieverit commotio animorum, benigne ac fraterne commoneat et corripiat eum usque ter inter se et ipsum solum et penitentiam agere de commisso et a similibus in posterum abstinere.  Qui si non audierit, dicat ministro, et ille corripiat eum secreto secundum quod viderit eius saluti expedire.

   Qui vero scandalum movit, si per se emendare voluerit, totum ante pedes scandalizati petens veniam se extendat, et si semel non sufficit, usque ter illud idem faciat.  Si vero hoc in publico venerit, quecumque secutura fuerit penitentia, hec sit prior, scilicet, ante pedes ministri petendo veniam totius corporis extensio; et postea secundum eius arbitrium emendetur.

[24]  Generale capitulum semel in anno celebretur, quod fieri debet in octavis Pentecostes. 

[25]  Si pro necessitate domus debitum fuerit aliquod contrahendum, prius in capitulo fratribus proponatur et cum eorum fiat consilio et assensu, ut sic et suspitiones et murmura evitentur. 

[26]  Si quiquam de sustantia [sic] domus violentiam fecerit et ad iudicem referri oportuerit, non ante hoc fiat, quam caritative ille a fratribus primo, post ab aliis vincinis similiter moneatur. 

[27]  Electio ministri per commune fratrum consilium fiat, nec eligatur secundum dignitatem generis set [sic] secundum vite meritum et sapientie doctrinam.  Ipse vero qui eligitur sacerdos sit vel clericus ordinibus aptus et sit professus.  Minister vero, sive maior sive minor, sacerdos sit. 

[28]  Maior minister confessiones fratrum omnium congregationum eiusdem Ordinis audire potest.  Minor vero minister omnium fratrum sue domus audiat confessiones, dum modo verecundia repetiti excessus minime prebeat tardius prelatis suis vel minus pure quam deceat confitendi. 

[29] Sollicite vero minister provideat ut precepta Regule sicut ceteri fratres per omnia teneat. 

[30]  Postquam vero electus fuerit, si ex culpa deponi meruerit, per maiorem ministrum, convocatis tribus vel quatuor ministris minoribus, deponatur et alius, qui dignus sit, loco eius subrogetur.  Si vero pro remotione terrarum vel alia causa rationabili maior minister hoc facere non poterit, vices suas ministris minoribus magis religiosis comittat;  et quod illi fecerint, auctoritate maioris ratum habeatur.

   Maior vero minister si pro excessibus corrigendus vel deponendus sit, per quatuor aut quinque ministros eiusdem Ordinis magis religiosos hoc fiat, qui tamen auctoritate capituli generalis ad hoc eligi debent. 

[31]  Siquis huius Ordinis frater esse voluerit, primo per annum cum expensis suis preter victum, habitu suo et omnibus suis retentis, in Ordine pro Deo deserviat;  et post annum, si bonum et conveniens videatur ministro domus et fratribus et illi et locus vacaverit, recipiatur.  Nichil tamen pro receptione sua exigatur.  Siquid tamen gratis dederit, recipiatur, dum tamen tale sit de quo non videatur Ecclesie letigium [sic] imminere.  Si vero de cuiusquam moribus visum fuerit dubitandum, prolixior de eo probatio habeatur.  Si ante receptionem aliquis se intemperanter habuerit et impatiens discipline [et] ad arbitrium ministri non emendaverit mores suos, tribuatur ei modeste licentia cum omnibus que attulit recedendi.  In Ordine vero aliquis non recipiatur ante quam annum videatur vicesimum complevisse.  Professio vero in arbitrio ministri relinquatur.

[32]  Pignora non accipiant, nisi decimas cum licentia sui episcopi de manu laici.

[33]  Iuramenta non faciant, nisi magna necessitate cum licentia ministri vel iussu ab episcopo suo vel ab alio vices apostolicas gerente, et hoc pro honesta et iusta causa. 

[34]  Siquod vitium in re que venditur notum fuerit, indicetur emptori.

[35]  Ipse die qua infirmus venerit vel apportatus fuerit, de peccatis suis confiteatur et communicet. 

[36]  Omni secunda feria – preter quam in octavis Pasche et Pentecostes et Nativitatis Domini et Circumcisionis et Epiphanie et preter quam in festivitatibus que ad colendum pronuntiantur – finita Missa pro fidelibus, fiat absolutio defunctorum in cimitorio [sic]. 

[37]  Singulis quoque noctibus, ad minus in hospitali coram pauperibus, pro statu et pace Sancte Romane Ecclesie et totius Christianitatis et pro benefactoribus et pro hiis pro quibus generalis Ecclesia consuevit orare communis fiat oratio. 

[38]  In regularibus horis morem Beati Victoris observent, nisi forte pausationes vel alie prolixitates et vigilie occasione laboris et paucitatis servientium, de consilio piorum et religiosorum virorum, fuerint remittende.  Propter paucitatem etenim suam tantas pausationes in psallendo facere non tenebuntur nec ita tempestive surgere. 

[39]  In rasura similiter ordinem Sancti Victoris sequantur clerici.  Laici vero barbas non radant, sed eas crescere modeste permittant.